Szczepienie na WZW typu A + B.

Dla kogo skojarzona, a dla kogo osobne

Szczepionka skojarzona ma sens, gdy potrzebujesz ochrony przed oboma wirusami i masz czas na pełny cykl. To typowa sytuacja przy dłuższym wyjeździe poza Europę, przy wolontariacie i pracy za granicą, przy podróżach łączonych z zabiegami medycznymi lub kosmetycznymi, a także wtedy, gdy jeździsz regularnie i chcesz zamknąć temat raz na wiele lat.

Nie ma sensu, jeśli:

• jesteś już uodporniony na jedną z tych chorób — na przykład masz udokumentowany pełny cykl przeciw WZW typu B z młodości. Wtedy prościej i taniej uzupełnić tylko WZW typu A;
• wyjeżdżasz za kilkanaście dni. Pojedyncza dawka przeciw WZW typu A daje ochronę na wyjazd po około dwóch tygodniach, a cykl skojarzony potrzebuje pół roku. Przy krótkim terminie właściwym wyborem jest szczepienie osobne, a resztę uzupełnia się później;
• potrzebujesz wyłącznie ochrony przed WZW typu B — wtedy prostszy jest osobny cykl.

Osoby urodzone po 1996 roku były w Polsce szczepione przeciw WZW typu B obowiązkowo w pierwszych dobach życia. Jeśli należysz do tego rocznika, na kwalifikacji powiedz o tym — bardzo często wystarczy uzupełnić samo WZW typu A.

Schemat i terminy

Pełny cykl to trzy dawki: druga miesiąc po pierwszej, trzecia pół roku po pierwszej. Cały schemat trzeba więc zaplanować z wyprzedzeniem — to nie jest szczepienie na ostatnią chwilę.

Ochrona nie pojawia się dopiero po ostatniej dawce: kolejne dawki ją budują i utrwalają, a pełną odporność daje zamknięty cykl. Po nim ochrona przed WZW typu A utrzymuje się przez dziesięciolecia, a przed WZW typu B zwykle dożywotnio, bez rutynowych dawek przypominających.

Jeśli termin wyjazdu jest bliski, a zależy Ci na obu składnikach, zapytaj przy kwalifikacji o schemat przyspieszony. Jest on dostępny w wybranych sytuacjach i wymaga dodatkowej dawki po roku, żeby ochrona była trwała — o tym, czy jest właściwy, decyduje lekarz.

Co robić, jeśli wypadnie termin dawki

Przerwa w schemacie zdarza się często: przesunięty wyjazd, infekcja, wyjazd służbowy. W większości przypadków cyklu nie zaczyna się od nowa — uzupełnia się brakującą dawkę i kontynuuje. Zamiast rezygnować, przynieś dokumentację na wizytę; powtórzenie całego cyklu bywa niepotrzebnym kosztem.

Czego spodziewać się po podaniu

Najczęstsze odczyny to bolesność w miejscu wkłucia, zmęczenie i ból głowy przez dobę albo dwie. Szczepionka jest inaktywowana — nie zawiera żywych wirusów i nie może wywołać zapalenia wątroby.

Szczepienia nie podaje się w trakcie ostrej choroby z gorączką; wtedy przekłada się termin o kilka dni. O przewlekłych chorobach wątroby i o lekach wpływających na odporność powiedz przy kwalifikacji — nie wykluczają szczepienia, ale wpływają na ocenę.

Co jeszcze przed tym samym wyjazdem

Przy kierunkach tropikalnych obok wirusowych zapaleń wątroby zwykle rozważa się dur brzuszny, a przy dłuższych pobytach wściekliznę, żółtą febrę albo profilaktykę malarii. Kilka szczepień można podać podczas jednej wizyty, w różne miejsca.

Zalecenia dla konkretnych kierunków zebraliśmy na stronach krajów: Tajlandia, Wietnam, Indie, Kenia, Meksyk, Indonezja.

Jak wygląda wizyta

Kwalifikacja medyczna i podanie odbywają się podczas jednej wizyty, bez skierowania; wizyta trwa około 20 minut. Każdą z trzech dawek umawia się osobno — to osobne wizyty z własną kwalifikacją, więc terminy warto zaplanować z góry.

Aktualne stawki znajdziesz w cenniku szczepień; szerzej o przygotowaniu wyjazdu piszemy w dziale medycyny podróży.